'Kroes droeg bij aan val Fortis'

DEN HAAG - Neelie Kroes heeft in haar rol als eurocommissaris van Concurrentie bijgedragen aan de val van het Belgische-Nederlandse concern Fortis in 2008.

© ANP

Dat zei voormalig vicevoorzitter Jan-Michiel Hessels van de raad van bestuur van Fortis vrijdag voor de parlementaire enquêtecommissie die overheidsmaatregelen ten tijde van de kredietcrisis onder de loep neemt.

Kroes eiste dat Fortis bij de overname van ABN Amro een onderdeel van deze bank verkocht, namelijk HBU. Die verkoop onder moeilijke marktomstandigheden sloeg volgens Hessels ''een geweldig gat'' in de financiën van Fortis van zo'n 1,1 à 1,2 miljard euro.

Dat er vanwege eerlijke concurrentie een deel verkocht moest worden, bestrijdt Hessels niet. Maar hij had liever een andere keuze gemaakt. ''Nu waren de consequenties disproportioneel groot''.

Leiding

Ook een gebrek aan leiding speelde volgens Hessels de bank parten. ''De laatste drie maanden voor de val was er onvoldoende leiding bij Fortis.'' Toenmalig topman Jean-Paul Votron vertrok bij het concern, evenals de financieel directeur. Hessels: ''Vicevoorzitter Herman Verwilst, die Votron tijdelijk opvolgde, was volgens de markt niet de meest sterke man.''

Het ontstaan van in elk geval de schijn van onvoldoende leiding gebeurde in een periode van moeilijke marktomstandigheden. Daarbij kwam volgens Hessels dat er gaten in de solvabiliteit (het vermogen om de schulden te voldoen) kwamen, terwijl de onverwachte overname van ABN Amro nog niet was afgerond.

Of onder deze omstandigheden een harder optreden de val van Fortis had kunnen voorkomen is nog maar de vraag, aldus Hessels.

Marktmanipulatie

Ook vertelde Hessels dat een effectenmakelaar met de verspreiding van misleidende informatie over Fortis in 2008 de geloofwaardigheid van de bank ernstig heeft geschaad.

Als gevolg van deze ''onware geruchten'' over een mogelijke nieuwe uitgifte van aandelen door Fortis stortte de aandelenkoers met 20 procent in, zei Hessels. Enkele speculanten zijn daar ongetwijfeld heel vrolijk van geworden, veronderstelde hij.

Maar de boete van 24.000 euro die de betreffende effectenmakelaar van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) opgelegd kreeg, was volgens Hessels erg laag. ''Hier gaat geen enkele preventieve werking van uit.''

Hessels pleitte voor harde sancties bij dergelijke misleidende vormen van marktmanipulatie. ''In Engeland zou je misschien een boete van 10 miljoen krijgen en in de Verenigde Staten ga je voor zulke vergrijpen jarenlang de gevangenis in.''