Gevestigde orde op de schopstoel

De economische crisis heeft het proces versneld waarmee de gevestigde orde in de belangrijkste landen uit het pluche wordt verjaagd. De polarisatie tussen de uitdagers en de gevestigde orde is merkbaar toegenomen.

© HEK

Door Fred Huibers | HEK Value Funds

Lange tijd heeft een wat zich het best laat beschrijven als een technocratische elite het in de belangrijkste landen voor het zeggen gehad. Het beste voorbeeld is Japan, waar de Liberal Democratic Party (LDP), na jaren van onafgebroken aan de macht te zijn geweest, van haar troon is verstoten.

De succesformule waarbij de LDP een innige band onderhield met de captains of industry en de bureaucratische elite is doorbroken. Niet langer kan het old boys network van (oudere) mannen die elkaar kennen van dezelfde elitaire universiteiten het volk tevreden houden met gestage economische groei.

Al bijna een generatie lang ligt Japan, na het leeglopen van de vastgoedbubbel van begin jaren negentig, in de lappenmand.

Thee

Iets soortgelijks is aan de hand in de Verenigde Staten. Daar ageert de zogeheten Tea Party beweging luidkeels tegen big government. De gevestigde orde zou spilziek zijn en de zuurverdiende centjes van de Amerikanen over de balk smijten.

Geen enkele instantie wordt gespaard. Zou zo de invloedrijke centrale bank van de V.S., de Federal Reserve, ook maar opgedoekt moeten worden. Althans, dat bepleiten de deelnemers aan het Amerikaanse theekransje.

Euro

In Europa zijn soortgelijke tendensen waarneembaar. De eindeloze reeksen van reddingsacties voor landen (Griekenland, Ierland, Portugal, Spanje?) en banken (ABN Amro, ING, SNS en talloze Europese banken) slaat een stevige deuk in het vertrouwen dat de burgers hebben in de capaciteiten van de gevestigde orde.

Vlakbij Europa, in Noord-Afrika en het Midden-Oosten, moet de elite vaak halsoverkop vluchten voor het woedende volk dat haar buik vol heeft van de machthebbers.

De enige plek waar de elite als vanouds vrolijk door kan gaan lijkt China. Alhoewel, misschien was de opstand op het plein van de Hemelse Vrede de generale repetitie voor wat ook daar onvermijdelijk is: de vervanging van het autoritaire regime wat haar beste tijd gehad heeft.

Fred Huibers is partner bij HEK Value Funds