It’s the economy stupid

Alle ogen zijn hier gericht op de Europese schuldenproblematiek van vooral Griekenland, maar aan de andere kant van de oceaan speelt er op het gebied van de overheidsfinanciën ook het één en ander.

Door Martine Hafkamp | Fintessa Vermogensbeheer, in samenwerking met Belegger.nl

Sterker nog, de Verenigde Staten hebben een (veel) grotere schuldpositie. Dit moet echter wel in het juiste perspectief bezien worden. Immers, als grootste economie ter wereld heb je ook al snel veel schulden.

Naast een grotere schuldpositie heeft de Amerikaanse economie ook te maken met een groter tekort op de begroting en zelfs met grotere politieke tegenstellingen. Een positief verschil met Europa is dat de Verenigde Staten wel een federaal Ministerie van Financiën hebben.

Hierdoor kunnen onderlinge verschillen tussen diverse Amerikaanse staten wat meer onder het tafelkleed geschoven worden, in ieder geval voor de buitenwereld.

Plafond

In de Verenigde Staten is wettelijk vastgelegd wat het schuldenplafond is. Dit plafond van 14.300 miljard dollar is enige weken geleden bereikt. Momenteel is de politiek daarom druk doende om overeenstemming te verkrijgen over een verhoging van het plafond.

Tijdelijk worden de rekeningen met lapmiddelen betaald. Zo worden ondermeer de federale pensioenpotten aangesproken om aan de verplichtingen te voldoen.

Lukt het beleidsmatig niet om voor begin augustus het plafond te verhogen, wat in het verleden meer dan eens slechts een formaliteit was, dan kunnen de ambtenarensalarissen niet langer worden uitbetaald. Ook kan er dan in augustus geen rente betaald worden op uitstaande staatsobligaties. In dat geval is er sprake van wanbetaling en dreigt er een verlaging van de beoordeling van de kredietwaardigheid.

Moody’s en Standard & Poor’s hebben hier al eerder mee gedreigd. En ook kredietbeoordelaar Fitch heeft zich onlangs in dat rijtje aangesloten.

Belangen

Waar in de Eurozone sprake is van ‘home bias’ en elk land de eigen belangen steeds zwaarder laat wegen, rollen in de Verenigde Staten de Democraten en Republikeinen al maanden vechtend met elkaar over straat. Federale Bankpresident Bernanke waarschuwde er onlangs voor het wel of niet opkrikken van het schuldenplafond niet voor politieke doeleinden te gebruiken.

Hij is bang dat de strijd tussen ideologieën ten koste gaat van de Amerikaanse economie. In de toelichting op het meest recente rentebesluit heeft de Fed de economische groeiverwachting mede hierdoor voor dit jaar verlaagd.

Deadline

De deadline voor het besluit om het kredietplafond te verhogen komt met rasse schreden dichterbij. Vanuit het Republikeinse kamp wordt er blufpoker gespeeld. Deze houding is wel enigszins te begrijpen, aangezien zij de rol van de overheid willen terugdringen. Zij willen alleen met een verhoging instemmen als er voor een gelijk bedrag bezuinigd wordt.

Daardoor wordt president Obama geen ruimte gelaten eventueel aanvullende stimuleringsmaatregelen voor de economie aan te kondigen en wordt een eventuele herverkiezing van Obama bemoeilijkt.

Rervemunt

Komen de Democraten en Republikeinen er samen niet uit dan zou dit voor enorme onevenwichtigheden op de financiële markten kunnen zorgen. Het zou niet alleen de Verenigde Staten de AAA-status kunnen kosten, maar ook de positie van de dollar als reservemunt zou aangetast kunnen worden. Het vertrouwen daarin kalft natuurlijk al langer af.

De dollar blijft vooralsnog een wereldvaluta en een veilige haven in tijden van onrust, maar het is niet voor niets dat een land als China richting de euro als reservevaluta opschuift.
Met de huidige onrust op de financiële markten voor ogen is het alleen al voor de beeldvorming niet handig om de verhoging van het schuldenplafond zo spannend te maken.

Perspectief

De markt moet het één en ander wel in perspectief blijven zien. De Amerikaanse staatsschuld is in het verleden veel hoger geweest. En ook met de verhouding tussen het BBP en de totale schuldenlast gaat het de goede kant op.

De sleutel ligt bij de economie, want zolang die zelfstandig blijft groeien, wordt het begrotingstekort als vanzelf minder.

Martine Hafkamp is algemeen directeur van Fintessa Vermogensbeheer. Zij won in 2008 de Gouden Stier voor de beursvrouw van het jaar. Volg Martine ook op Twitter.com/Martinehafkamp.