Arbeidsparticipatie ouders wordt ontmoedigd

Het wordt ouders in Nederland onnodig moeilijk gemaakt om werk en zorg te combineren. Dit is vooral te wijten aan het feit dat de maatschappij nog vrijwel geheel is ingericht op het kostwinnerssysteem waarbij vader werkt en moeder bij de kinderen is.

Door Ndo Ntoane | Taskforce DeeltijdPlus

Door hoge kosten van en lange wachttijden voor kinderopvang, onhandige schooltijden en inflexibiliteit van werkgevers belanden ouders in een onhoudbare spagaat, die hen dwingt te kiezen tussen een carrière en het ouderschap. Soms kiezen zij er daarom voor hun carrière op een laag pitje te zetten.

Toen alleen mannen werkten en vrouwen thuisbleven was er niets aan de hand. Maar zodra ouders afwijken van het allang achterhaalde kostwinnerssysteem ontstaan de problemen. Kinderdagverblijven hebben dusdanig lange wachtlijsten dat tegen de tijd dat je kind twee jaar is, een plekje vrij is in de babygroep. En probeer maar eens om half negen op kantoor te zijn als je kind vanaf kwart over acht op school terecht kan. Het smeden van een waterdicht oppasplan begint een strategisch hoogstandje te worden. Daarnaast blijven de kosten voor instanties die kinderen buiten de reguliere schooltijden opvangen, stijgen.

Baan opzeggen
Vooral vrouwen met kleinere deeltijdbanen vragen zich daarom vaak af: 'Waar doe ik het allemaal voor?'. Zij denken bovendien vaak dat hun inkomen praktisch gelijk is aan de kosten voor kinderopvang. 'Ik werk keihard om iemand anders te kunnen betalen om voor mijn kinderen te zorgen,' hoor je geregeld. In de praktijk echter, zie je dat werken eigenlijk altijd meer oplevert dan die kosten, zo blijkt uit onder meer de resultaten van de Webwijzer Werk en Geld.

Met deze 'rekenmachine' kunnen vrouwen en mannen op de website meerurenwerken.nl uitrekenen wat meer of weer gaan werken financieel oplevert. Dit neemt niet weg dat bij veel vrouwen het gevoel leeft dat de moeite die het kost om buiten de deur te werken niet opweegt tegen de opbrengsten, financieel en op het gebied van ontwikkeling. Het gevolg hiervan is dat veel vrouwen in kleine baantjes blijven werken of zelfs stoppen met werken.

Brede scholen
Om te voorkomen dat de stap om thuis te blijven te verleidelijk wordt en vrouwen financieel afhankelijk worden van hun partner moeten zowel werkgevers als overheid en scholen snel maatregelen treffen. Zo dienen werkgevers hun personeel niet langer af te rekenen op aanwezigheid op kantoor, maar op resultaten.

De overheid moet inzien dat alleen met een kwantitatief en kwalitatief goede kinderopvang ouders daadwerkelijk ontlast worden en met een gerust hart naar hun werk kunnen. Daarnaast is het noodzakelijk dat scholen zowel voorafgaand aan de lesuren als na de lesuren opvang aanbieden. De zogenaamde brede scholen voorkomen dat een kind van de ene naar de andere locatie gebracht moet worden voor de buitenschoolse opvang of de oppas.

Vanzelfsprekendheid
De keuze is niet werk of zorg, maar werk én zorg. Dat deze twee een versterkend effect op elkaar hebben, weten veel ouders al. Voor hen is het combineren van een carrière met zorg voor de kinderen vanzelfsprekend. Nu moeten we er alleen nog met zijn allen voor zorgen dat het deze ouders binnen onze maatschappij zo eenvoudig mogelijk wordt gemaakt.

De Taskforce DeeltijdPlus wil stimuleren dat vrouwen meer willen en kunnen werken. Hiervoor is een cultuuromslag nodig bij vrouwen zelf, werkgevers en de samenleving in zijn geheel. De Taskforce wil als aanjager en initiatiefnemer een belangrijke aanzet tot deze nodige cultuuromslag geven. Niet moeizaam, maar vanzelfsprekend, zo moet er tegen meer uren betaald werk voor vrouwen aangekeken worden. De combinatie van werk en privé hoeft niet problematisch te zijn, maar kan juist positief en versterkend werken.