EU geeft ontwikkelingslanden klimaathulp

BRUSSEL - De regeringsleiders van de 27 EU-landen hebben vrijdag vastgesteld dat ze een ''redelijk deel'' zullen betalen van de bijdragen aan ontwikkelingslanden om te helpen met de strijd tegen CO2-uitstoot.

De totale kosten belopen volgens hen 100 miljard euro in 2020 voor de rijke landen. Daarvan moet tussen de 22 en 50 miljard euro per jaar komen uit overheidsgeld, afhankelijk van de uitkomst van de onderhandelingen van de VN-wereldconferentie over klimaat in Kopenhagen half december.

Onduidelijk is nog hoeveel de EU van die 22 à 50 miljard bijdraagt. Ook over de precieze bijdragen per EU-land is nog geen afspraak gemaakt. Daarvoor komt een werkgroep. Die zal de verdeling vaststellen afhankelijk van de draagkracht van de landen.

Bijdrage
Ook over de geplande bijdrage voor de komende drie jaar konden de leiders geen verdeelsleutel vaststellen, na bezwaren van Oost-Europese landen. Afspraak is nu dat EU-landen die dat willen zelf kunnen bijdragen aan de arme landen, in de hoop dat de westerse wereld zo 5 à 7 miljard euro per jaar bijdraagt.

Vooral Oost-Europese EU-landen stonden op de rem bij de betaling voor arme landen. Ze vinden zichzelf nog te armlastig om al op te draaien voor ontwikkelingslanden elders in de wereld. Sommige regeringsleiders, onder wie Angela Merkel van Duitsland, meenden dat het strategisch niet slim is om nu al een bedrag te noemen. Nederland wilde dat wel graag, maar kreeg zijn zin niet.

Verdedigbaar
Premier Jan Peter Balkenende zei over de uitkomst van het EU-overleg: ''Je wilt natuurlijk altijd meer, maar het resultaat is zeer verdedigbaar. Het is een goede opmaat voor het overleg in Kopenhagen.''

Voorzitter José Manuel Barroso van de Europese Commissie sprak van ''een belangrijke doorbraak'' in de voorbereidingen voor de VN-top over klimaat. ''Als Europese Unie zijn we nu klaar voor de onderhandelingen in Kopenhagen. We hebben een mandaat en bedragen. Velen denken dat de top in Kopenhagen in gevaar is, maar we kunnen het tot een succes maken.''

Overtuigen
De Britse premier Gordon Brown zei dat het de komende weken zijn topprioriteit is om andere landen in de wereld te overtuigen om ook grote bedragen te betalen. De komende week overlegt de EU daarover al met de Amerikaanse president Barack Obama.

Milieuorganisatie Greenpeace reageert teleurgesteld, omdat ''de EU niet het lef heeft een EU-bijdrage vast te stellen over de financiering'', zei klimaatdirecteur Joris den Blanken van Greenpeace.

Volgens hem doet de EU wel mooie beloften, zonder daarbij een geldbedrag te garanderen. ''De wereld heeft dringend leiderschap nodig om te voorkomen dat de trein naar een wereldwijd klimaatakkoord ontspoort.''