Onstuimig economisch herstel funest

De economische indicatoren wijzen op herstel. Dat is minder goed nieuws dan het op het eerste gezicht lijkt.

Door Fred Huibers | Het Haags Effektenkantoor

Nog niet zo lang geleden was de stemming over de economie dermate somber dat Armageddonscenario's met enige regelmaat de kop opstaken. Na de beruchte 'green shoots' discussie is het sentiment ten goede gekeerd.

Volgens de gerapporteerde kwartaalcijfers aangaande de groei van het nationaal inkomen is de recessie in de meeste Westerse landen ten einde.

Alfabet
Nu de aandacht verschoven is van vrije val denken naar herstel van de economie, wordt er druk gespeculeerd hoe het herstel zal verlopen.

Velen wijzen op de rol die de steunmaatregelen van de overheid hebben gespeeld in de recente opleving en voorspellen dat - als de steun onvermijdelijk op termijn wegvalt doordat overheden tegen fiscale grenzen aanlopen - de opleving weer als een plumpudding in elkaar zal zakken. Economen die dit scenario aanhangen spreken van een w-vormig herstelpatroon.

Lijnrecht daar tegenover staan de economen die een v-vormig patroon verwachten. Het traject van de vrije val die recent tot staan is gebracht voltrekt zich nu in de omgekeerde richting.

Zelfvernietiging
De optimisten kiezen voor het v-vormig patroon, de pessimisten voor het w-vormig patroon. De ironie is echter dat als de economie een uitgesproken v-vormig patroon ingaat, dit tot een serieuze terugslag kan leiden.

Een belangrijk ingrediënt voor het doorzetten van het recent ingezette economisch herstel is de bijzonder lage rente. Deze rente is laag omdat de officiële tarieven van de centrale banken laag is en omdat er nog altijd grote vraag is naar staatsobligaties van de meeste Westerse landen.

Veel van deze staatsobligaties worden door banken gekocht als belegging. Gecorrigeerd voor het bijkomende risico, is beleggen in staatsobligaties voor veel banken relatief aantrekkelijk ten opzicht van leningen aan bedrijven en particulieren.

Rentetarieven
Mocht het sentiment rond de soliditeit van de economie te snel keren, dan zou er een behoorlijk aanbod aan staatsobligaties kunnen komen van beleggers en de emitterende overheden. Deze zou de rentetarieven in korte tijd doen stijgen hetgeen het tot dan toe voortvarende herstel weer in gevaar brengt.

Voor de duurzaamheid van het huidige herstel is het is dus zaak dat het herstel gestaag maar zeker niet te onstuimig doorzet.