'Zelfs positieve berichten werken averechts'

AMSTERDAM - Makelaars hadden te kampen met een lastig jaar, met voorlopig weinig uitzicht op verbetering. Roeland Kimman, woordvoerder voor de Vereniging Van Makelaars (NVM): "Kwam er maar een centraal coördinatiepunt, een staatssecretaris van Wonen."

© NU.nl/Martijn Eerens

Hoe kijken makelaars op dit moment aan tegen de huizenmarkt?

"Makelaars zijn van nature opportunisten. Maar huizen verkopen is in deze tijd natuurlijk moeilijk. Als je het vergelijkt: in 2006 verkochten we 215.000 huizen, in 2010 was dat nog maar 125.000."

"Om te overleven hebben makelaars daarom hun personeel gemiddeld met een kleine twee man afgebouwd. Ook zien we veel bedrijven die fuseren, stoppen, of failliet gaan."

"Toch blijft ons aantal leden nagenoeg gelijk dankzij doorstarters en makelaars die op eigen houtje verder gaan. Maar daardoor moet de koek nog wel steeds onder veel mensen verdeeld worden."

Gedroeg de huizenmarkt zich in 2011 volgens de verwachtingen van de NVM?

"We hadden wel verwacht dat de markt naar een lager niveau zou gaan. De prijsdaling was min of meer voorzien. Maar er werden toch minder woningen verkocht dan wij dachten. "

"Door de negatieve economische berichten besloten consumenten af te wachten wat er zou gaan gebeuren. Zelfs positieve berichten konden soms averechts werken. Toen er bijvoorbeeld geruchten over verlaging van de overdrachtsbelasting rondzongen, stagneerde de huizenverkoop in afwachting of die verlaging inderdaad zou komen. In eerste instantie trok de markt vervolgens aan, maar door andere factoren werd deze weer afgeremd."

"Er waren immers veel negatieve signalen: de onroerend zakenbelasting (ozb) dreigt toe te nemen, de hypotheekrenteaftrek blijft onderwerp van discussie etcetera. Het effect van positieve maatregelen, zoals verlaging van de overdrachtsbelasting, komt daardoor nauwelijks tot uitdrukking."

"Juist om die reden pleiten wij al jaren voor een centraal coördinatiepunt van de woningmarkt. Een staatssecretaris van Wonen bijvoorbeeld, die ervoor zorgt dat links en rechts in overeenstemming zijn. Ook richt onze lobby zich op het in stand houden van de verhoogde Nationale Hypotheekgarantie, lagere overdrachtsbelasting, betere financierbaarheid van woningen en andere zaken die de doorstroming bevorderen."

"Door de situatie in de woningmarkt staan we bij politiek Den Haag momenteel midden in de belangstelling. We fungeren als een soort 'early warning system', omdat wij al weten hoeveel huizen er verkocht zijn, ruim voordat de huizen bij de notaris gemiddeld na drie maanden worden overgedragen."

Zou de overheid voor de makelaars meer moeten doen, die nu toch in een moeilijke positie zitten?

"Wij maken deel uit van de vrije sector, waar vraag en aanbod regeren. We zitten niet op steun te wachten. Veel belangrijker is dat de overheid de omgevingsfactoren voor de huizenverkoop gunstig maakt."

"Duidelijkheid over de woningmarkt is daarbij essentieel. Als dat lukt, gaat het met de werkgelegenheid onder makelaars vanzelf beter."

Hoe verwacht de NVM dat komend jaar eruit ziet?

"Gezien de economische situatie verwachten we dat de huizenmarkt blijft doorkabbelen. Naar schatting zijn de prijzen van een derde van de te koop staande huizen nu niet conform marktpeil. Die prijzen moeten omlaag."

"Wie nu wil verkopen kan simpelweg niet volstaan met een bord in de tuin en een vermelding op Funda. Een goede verkoper analyseert samen met zijn makelaar zijn huis en de concurrentie, en zet zijn huis met die informatie optimaal in de markt. We adviseren makelaars daarom dat ze in gesprek gaan met hun verkopende klanten zodat de woningen voor een reële prijs worden aangeboden."

Tot slot, wat zijn de voornemens van de NVM zelf?

"Naast onze lobby op eerder genoemde punten, zullen we ons best doen bij te dragen aan een klimaat waarin de consument weer durft te investeren."

"Ook praten we met banken over nieuwe hypotheekproducten voor bijvoorbeeld zzp'ers. Het gaat er vooral om de doorstroming in de woningmarkt te herstellen waardoor ook andere sectoren zoals de bouw, de verhuizers, woninginrichters en dus de hele economie meeprofiteren"