O jee het CPB

Het CPB kwam dinsdag met een nieuwe prognose voor de economie in Nederland: dit jaar 3,5 procent krimp, volgend jaar slechts 0,25 procent in de min. Het ergste is spoedig geleden denk je dan. Een hele opluchting? Nou nee.

Door Grimbert Rost van Tonningen | PlusPost, opiniekrant voor sociaal liberalen en ondernemers

Wie gelooft nog wat het CPB opschrijft? Dit instituut stelde in de achterliggende maanden met reuzenstappen zijn voorspellingen bij. Vorig jaar september was het nog positief gestemd over de nabije toekomst: het voorzag een economische groei voor 2009 van 1,25 procent.

Krimp
Medio december sloeg die positiviteit om in een krimp prognose van 0,75 procent en nu dus minus 3,5 procent. Iedere beetje econoom - behalve bij het kabinet en bij de CPB - wist in september al dat er een zware recessie aankwam, maar het CPB had nog een half jaar nodig om de prognoses bijna 5 procent bij te stellen. Men zat er zo'n 30 miljard inkomen op jaarbasis naast.

Het beroerde is dat de begroting van de regering gebaseerd is op de ramingen van het CPB. Als dat instituut blundert loopt de begroting snel uit de hand en dat is nu het geval. Het begrotingstekort in 2010 wordt op basis van de gedane voorspellingen al 5,6 procent, terwijl 3 procent als maximum nu nog de norm is binnen de EU.

Ellende
Wat als het CPB voor 2010 opnieuw een veel te rooskleurig beeld schetst en nogmaals een krimp van 3,5 procent plaats vindt, dan is de ellende niet te overzien. Als we dan ook nog in aanmerking nemen dat Coen Teulings, directeur van het CPB, het onverstandig vindt om lonen 'geforceerd' te matigen. Dat hij bezuinigen om het oplopende begrotingstekort weg te werken niet ziet zitten, maar het beschouwd als 'stimuleren van de economie', dan rijzen de haren je te berge. De man is rijp voor ontslag zou je denken.

Een keer fors vergissen kan. Twee keer eigenlijk niet, maar okay het zijn exceptionele omstandigheden, want in 6o jaar hebben we zo'n crisis niet meegemaakt. Maar drie keer is echt teveel en nu zonder blikken of blozen weer een tamelijk gunstige prognose voor 2010 afgeven, terwijl Teulings zelf zegt dat niemand weet wat er in 2010 precies gaat gebeuren, is onverantwoordelijk.

Geldsmijten
Het wordt erger als we bedenken dat Balkenende IV al tamelijk onsolide heeft begroot door voor de hele regeringsperiode van 2 procent jaarlijkse groei van het BNP uit te gaan. Nog veel erger is dat de overheids-CAO voor dit jaar een loonstijging van 3,5 procent voorziet en dat er tal van begrotingposten van dit met geld smijtende kabinet zijn, waarvan iedereen zich in gemoede kan afvragen of ze in deze mate nodig zijn, ook al omdat ze de meeste burgers helemaal niet raken.

We noemen ontwikkelingshulp, kosten AWBZ (out of control), reïntegratie kosten (soms 0,5 miljoen per geval!), milieu subsidie voor niet democratische activisten, kinderbijslag in het buitenland en er is nog veel meer te bedenken.

Reputatie
Zou Teulings soms lid zijn van de PvdA vraag je je zenuwachtig af, waardoor hij voor 'zijn' partijleider en minister van Financiën Wouter Bos opschrijft wat die graag hoort? Dat kan toch niet waar zijn. Hoe dan ook als er nu weer prognoses onjuist zijn heeft het CPB zijn reputatie als onafhankelijk en gedegen instituut verspeeld en is nieuwe leiding dringend gewenst. Nederland zit dan op zwart zaad. Toch maar bezuinigen en ingrijpen in de lonen van ambtenaren dus.