Medisch specialisten zijn bankiers

NRC handelsblad berichtte gisteren onder de sprekende kop 'Een onbedoelde loonexplosie voor de specialist 'met als subtitel 'Volksgezondheid vergat in nieuw declaratiestelsel voor medici compensatieregel in te trekken'.

Door Grimbert Rost van Tonningen | Pluspost, opiniekrant voor sociaal liberalen en ondernemers

Daarna komt de betrokken partij aan het woord. Hoor en wederhoor zo hoort het, keurige journalistiek. 'Zo'n tweeduizend medisch-specialisten incasseerden vorig jaar flink meer geld. Ze erkennen het foutje in het declaratiestelsel. Maar terugbetalen ligt moeilijk.'

Journalisten
Schattig zo'n introductie, hoe kunnen journalisten zo naïef zijn. 'Foutje' U leest het goed, gelukkig zijn er artsen die zelf ook vinden dat het niet is uit te leggen waarom ze in één jaar zoveel meer verdienen.

De specialisten hebben gewoon gebruik gemaakt van gebrek aan controle. Zelf ken ik een groep artsen in Amsterdam die hun inkomensstijging van 40 procent in het vorige jaar beschouwen als indekken tegen meer loonbeheersing van het Ministerie. Dat werkt dan door in de inkomens en de pensioenen de komenden decennia, wat prettig is voor de betrokkenen, voordat er meer controle komt.

Jaarinkomen
Het dagblad vermeldt ook, dat als gevolg van het nieuwe declaratiesysteem 'Tientallen procenten meer dan in 2007, oplopend tot zelfs 200 procent' werd verdiend. 'Het gemiddelde jaarinkomen van artsmicrobiologen ging bijvoorbeeld van 225.000 naar 675.000 euro'.

Iedere insider weet dat de specialistenmaatschappen vaak nog steeds 'een rijk in een rijk' zijn. Zij drijven hun eigen winkel en het bestuur van een ziekenhuis heeft maar zeer beperkte invloed op ze. Landelijk is hierdoor een schade geleden van 400 miljoen, in de vorm van onverwachte extra kosten in één jaar.

Het tekort, zo heet verlies in de non-profitsector, wordt ten onrechte voornamelijk geweten aan een systeemfout.

Het is vergelijkbaar met managers bij banken die vorig jaar al grote verliezen maakten, maar toch vonden dat hun 'succesbonussen' moesten worden uitbetaald. "Het was in het verleden altijd erg moeilijk om de juiste informatie van specialisten te krijgen", merkt ex-minister Hoogervorst en tegenwoordig de baas van de AFM nog in het artikel op.

Verantwoordelijkheid
We hebben een ministerie, een zorgautoriteit; er zijn verzekeraars, gezondheidsinspecties, directies van ziekenhuizen en die vinden dit allemaal erg vervelend, maar ze hadden dit natuurlijk moeten voorkomen.

Natuurlijk zal er nog wat worden teruggevorderd. De minister is dat ook van plan, maar dat zal lang niet altijd eenvoudig zijn. Ook hier faalt het polder-consensussysteem, iedereen is (een beetje) schuldig, dus is niemand verantwoordelijk.

Gezondheidszorg
Er is in de gezondheidszorg geen integraal 'level playing field', oftewel een transparant marktmodel waarin kosten en baten goed te volgen zijn. Er zijn groepen, zoals de specialisten die daar ook alle belang bij hebben.

Ze maken hun systemen zo ingewikkeld dat vaak niet is na te gaan hoeveel uren ze maken. Ik zeg niet dat ze de zaak massaal tillen, maar wel dat ze vergaand slordig omgaan met gemeenschapsgeld en dat het hoog tijd wordt dat ze volledig transparant worden en dat ze (veel) minder gaan kosten.

Nederland heeft verhoudingsgewijs erg weinig specialisten per capita, dus de dames en heren hebben baat bij die schaarste en ze dragen geen enkel ondernemingsrisico, evenmin overigens als de meeste bankiers. Hoe naïef kan een land en een krant zijn?