Adviesland is Polderland

Bij het ontwerpen van een oplossing voor een klant sta je als adviseur regelmatig voor de keuze tussen een inhoudelijke perfecte oplossing zonder draagvlak en een mindere oplossing die politiek lekker ligt. Niet over twijfelen, zet je trots opzij en ga voor draagvlak.

Wanneer je studeert en je vak leert word je volgestopt met onhaalbare idealen. Voor de IT-ers onder ons, denk maar eens aan de vierde normaalvorm die de wereldvreemde docent DB1 nastrevenswaardig vond. Volslagen onhaalbaar en nutteloos in de praktijk.

Voor de organisatiekundigen is de volledig doorgevoerde Balanced Scorecard een mooi theoretisch hoogtepunt dat je nooit in de praktijk zult tegenkomen.

Mocht ik de orthodoxen onder u hebben beledigd, wil ik alvast oprecht en uit het diepst van mijn hart zeggen dat ik daar geen seconde van wakker lig. Het najagen van onhaalbare idealen kosten de overheid en bedrijven jaarlijks handenvol geld.

Politieke overwegingen

In mijn werk ben ik vaak geconfronteerd met politieke overwegingen die een aanpassing in het inhoudelijke werk betekenden. Voorbeelden hiervan te over, maar ik ga ze niet noemen.

Maar vergelijk het maar met het gunnen van werk aan een familielid, terwijl je weet dat het van iets mindere kwaliteit is en misschien ook nog wel duurder. Dat doe je nu eenmaal voor familieleden, het houdt de relatie goed.

Daar kun je wat van vinden, maar in de praktijk werkt het prima. Je kunt in ieder geval nog gewoon op feestjes komen. Draagvlak is in deze vergelijking dus de belangrijkste overweging en niet de kwaliteit of de prijs.

Dogma

Het gevolg van dit proces is dat in je advies weliswaar alle mogelijkheden onderzocht zijn en dat de inhoudelijk meest wenselijke ook geïdentificeerd is, maar dat de belangrijkste beslissingscriteria op een ander gebied dan de inhoud liggen. Hoe moet je hiermee omgaan? Het belangrijkste is dat je niet onnodig vasthoud aan de inhoudelijk meest perfecte oplossing als de praktische haalbaarheid nihil is. Dan wordt het een dogma.

Er zijn hele boeken volgeschreven over het tragische leven van mensen die strijden voor onhaalbare idealen. De truc is in dit geval niet om gelijk te hebben, maar om gelijk te krijgen. Mijn advies is om genoegen te nemen met wat haalbaar is en te accepteren dat dat gevolgen heeft voor de mate van perfectie van het advies. Het alternatief is namelijk vreselijk: een advies dat honderd procent klopt, maar dat in de spreekwoordelijke lade verdwijnt.

Adviesland is Polderland

Het kan zijn dat dit advies tegen je ethische gevoel ingaat, dat je vindt dat het beter is om een inhoudelijk correct advies te geven en je niet onder druk van de klant te laten overhalen hier vanaf te wijken.

Ik wil je echter de volgende overweging meegeven. Het succes van een advies wordt niet afgemeten aan het percentage ‘correctheid’, maar aan het resultaat van het advies *na* implementatie. En daarvoor is draagvlak nodig.

Begrijp me goed, dit is geen pleidooi voor het geven van *fout* advies. Laat je ook niet voor het karretje spannen als je vermoedt dat er sprake is van malversaties. Gebruik gewoon je professionele, gezonde verstand en accepteer bij tijd en wijlen dat je een compromis moet sluiten. Adviesland is Polderland.

Robert Mekking is organisatieadviseur bij Desiris Advies. Reageren? www.twitter.com/robertmekking.